Hồ sơ du học Mỹ đầy từ viết tắt, và hiểu sai một chữ có thể dẫn tới làm sai cả một bước. Dưới đây là bảng giải thích những thuật ngữ gặp thường xuyên nhất, chia theo nhóm: visa và giấy tờ, học thuật, tài chính, và làm việc. Hãy xem đây là cẩm nang tra nhanh, còn quy định chi tiết phải đối chiếu nguồn chính thức.
Tóm tắt nhanh
- I-20 là giấy tờ do trường cấp; F-1 là loại visa; SEVIS là hệ thống quản lý thông tin sinh viên quốc tế.
- GPA là điểm trung bình; các trường có cách quy đổi và đánh giá riêng.
- CPT và OPT là hai cơ chế làm việc liên quan ngành học với điều kiện khác nhau.
- DSO là cán bộ trường phụ trách sinh viên quốc tế, người bạn cần hỏi thường xuyên.
- Quy định có thể thay đổi, hãy xem nguồn chính thức khi áp dụng.
Mục lục
- Nhóm visa và giấy tờ
- Nhóm học thuật
- Nhóm tài chính
- Nhóm làm việc
- Bảng phân biệt các cặp dễ nhầm
- Cách đọc kỹ một tờ I-20
- Sai lầm thường gặp
- Câu hỏi thường gặp
Nhóm visa và giấy tờ
- F-1: loại visa phổ biến dành cho sinh viên theo học toàn thời gian tại trường được chứng nhận.
- I-20: giấy xác nhận do trường cấp, ghi chương trình, thời gian học và khả năng tài chính; cần mang theo khi phỏng vấn và nhập cảnh.
- SEVIS: hệ thống theo dõi thông tin sinh viên quốc tế; phí SEVIS là khoản phải đóng trong quy trình.
- DS-160: mẫu đơn xin visa không định cư nộp trực tuyến.
- DSO (Designated School Official): người của trường được ủy quyền hỗ trợ thủ tục cho sinh viên quốc tế.
- Status (tình trạng sinh viên): việc bạn duy trì đủ điều kiện F-1, như học đủ tín chỉ, báo địa chỉ, không làm việc trái phép.
Xem quy trình trong bài visa F-1, I-20 và SEVIS.
Nhóm học thuật
- GPA (Grade Point Average): điểm trung bình, thường quy về thang 4.0 ở Mỹ.
- Transcript: bảng điểm chính thức.
- Credit (tín chỉ): đơn vị khối lượng học; số tín chỉ cần để tốt nghiệp khác nhau theo chương trình.
- Major, minor: chuyên ngành chính và phụ; bạn có thể chọn muộn ở nhiều trường.
- Undergraduate, graduate: bậc đại học và sau đại học.
- Community college: cao đẳng cộng đồng, xem bài ưu nhược điểm của hướng 2+2.
- Transfer: chuyển trường, thường kèm đối chiếu tín chỉ.
- Prerequisite: môn tiên quyết phải học trước.
- SAT/ACT: bài thi chuẩn hoá; nhiều trường không bắt buộc, cần xem từng nơi.
Nhóm tài chính
- Tuition: học phí.
- Room and board: chi phí nhà ở và ăn uống do trường tính.
- Cost of attendance: tổng chi phí dự kiến trường công bố, gồm học phí, sinh hoạt, sách vở.
- Financial aid: hỗ trợ tài chính; sinh viên quốc tế thường bị hạn chế một số loại hỗ trợ của chính phủ.
- Scholarship, grant, assistantship: học bổng, trợ cấp, vị trí trợ giảng/nghiên cứu; điều kiện khác nhau.
- Deposit: tiền đặt cọc giữ chỗ.
Đọc thêm bài hỗ trợ tài chính và học bổng Mỹ.
Nhóm làm việc
- On-campus job: việc làm trong khuôn viên, có giới hạn giờ theo quy định.
- CPT (Curricular Practical Training): làm việc gắn với chương trình học, cần được trường cho phép trước.
- OPT (Optional Practical Training): thời gian làm việc liên quan ngành, thường sau khi hoàn thành chương trình, có điều kiện đăng ký.
- STEM OPT: gia hạn dành cho một số ngành đủ điều kiện.
Xem CPT và OPT tổng quan và nguồn chính thức để nắm điều kiện hiện hành.
Bảng phân biệt các cặp dễ nhầm
| Cặp thuật ngữ | Khác nhau |
|---|---|
| I-20 và visa F-1 | I-20 do trường cấp, visa do cơ quan đại diện cấp |
| SEVIS và SEVP | SEVIS là hệ thống dữ liệu, SEVP là chương trình quản lý |
| Major và minor | Major là chuyên ngành chính, minor là phụ |
| CPT và OPT | CPT gắn với chương trình đang học, OPT thường sau/hoặc trong thời gian học theo quy định |
| Scholarship và loan | Học bổng không phải hoàn trả, khoản vay phải hoàn trả |
Cách đọc kỹ một tờ I-20
Khi nhận I-20, hãy kiểm tra từng dòng trước khi đi tiếp. Họ tên phải khớp hộ chiếu, ngày sinh đúng, tên chương trình và ngày bắt đầu đúng, thông tin tài chính ghi nhận khớp với giấy tờ bạn đã nộp. Sai sót nhỏ cũng có thể gây trục trặc khi phỏng vấn hoặc nhập cảnh. Nếu phát hiện lỗi, hãy liên hệ DSO để được cấp bản chỉnh sửa trước khi nộp hồ sơ visa.
Chữ ký và bảo quản
I-20 cần có chữ ký theo yêu cầu. Bạn nên giữ bản gốc cẩn thận, chụp ảnh một bản sao, và mang cả bản gốc khi đi phỏng vấn, nhập cảnh. Không đưa bản gốc cho người không phải nhân viên trường hay cơ quan có thẩm quyền.
Khi thay đổi
Nếu đổi chương trình, gia hạn thời gian học hay chuyển trường, I-20 có thể phải được cấp lại. Không tự điều chỉnh mà chưa hỏi DSO.
Thuật ngữ liên quan thời hạn
Hãy chú ý ngày kết thúc chương trình ghi trên I-20 và khoảng thời gian cho phép ở lại sau khi hoàn thành. Các quy định này thay đổi theo từng trường hợp, nên đừng chỉ dựa vào chia sẻ truyền miệng.
Mẹo ghi nhớ
Có thể tạo thẻ ghi chú cho mỗi thuật ngữ: một dòng nghĩa, một dòng ví dụ và một dòng lưu ý. Ôn lại vài lần trước khi gặp tư vấn hoặc phỏng vấn sẽ giúp bạn tự tin hơn.
Sai lầm thường gặp
- Nhầm I-20 với visa và nghĩ có I-20 là chắc chắn có visa.
- Làm việc ngoài khuôn viên mà không xin phép đúng quy trình.
- Không hỏi DSO về thay đổi nhỏ như đổi địa chỉ hoặc giảm tín chỉ.
- Hiểu sai OPT/CPT từ thông tin truyền miệng.
Hãy xác nhận quy định hiện hành với DSO của trường và website của cơ quan chính phủ Mỹ.
Câu hỏi thường gặp
I-20 và visa F-1 khác nhau thế nào?
I-20 là giấy xác nhận từ trường, còn visa F-1 do cơ quan đại diện cấp để nhập cảnh. Cần cả hai trong quy trình.
SEVIS dùng để làm gì?
SEVIS là hệ thống theo dõi thông tin sinh viên quốc tế. Bạn thường phải đóng phí SEVIS trước khi phỏng vấn visa.
GPA bao nhiêu thì đủ vào trường?
Không có mức chung. Mỗi trường và ngành có yêu cầu riêng, nên xem điều kiện cụ thể.
CPT khác OPT thế nào?
CPT gắn với chương trình đang học, OPT liên quan ngành và có quy trình đăng ký riêng. Hãy hỏi DSO.
DSO là ai?
Là người của trường chuyên hỗ trợ sinh viên quốc tế về tình trạng và giấy tờ. Bạn nên làm quen với họ ngay khi nhập học.